ئەم خۆشحالین ب ڕاگەهاندنا ئەوێ چەندێ کو “ڕاپۆرتا هەلسەنگاندنا پرۆگرامێن خواندنێ یێن نوکە د بیاڤێ میراتێ کەلتۆری و کێمینەیاندا ل هەرێما کوردستانێ و یەمەنێ” ئەوا د چارچۆڤێ پاکێجا کاری یا دوویێدا (WP2) ژ پرۆژەیێ TRANSITION هاتییە بەرهەڤکرن، نوکە یا بەردەستە!
ئەڤ ڕاپۆرتە ژ لایێ ئێکەتییا زانکۆیێن دەریایا ناڤەڕاست (UNIMED) و زانکۆیا سۆرانڤە هاتییە بەرهەڤکرن و ڤەکۆلینێ ل ئەوێ چەندێ دکەت کا چاوا میراتێ کەلتۆرى -ب تایبەت یێ جڤاکێن کێمینە- نوکە ل دامەزراوەیێن خواندنا بلند یێن هەڤپشک ل هەرێما کوردستانا ئیراقێ و یەمەنێ دهێتە گۆتن، هەروەسا بنەمایان بۆ نویکرنا پڕۆگرامێن خواندنێ، راهێنان، و چالاکییێن هشیارکرنێ یێن داهاتی ددانیت.
چاواییا ئەنجامدانا ڤەکۆلینێ
ئەڤ هەلسەنگاندنە نەخشەیێ پڕۆگرامێن نوکە هەىن دکێشیت، خالێن بهێز و کێماسیان دەستنیشاندکەت و پراکتیکێن ناڤخوەیی ل گەل هەڤپشکێن ئێکەتییا ئەورۆپا (زانکۆیا ساپیێنزا یا ڕۆما، ئیتالیا؛ زانکۆیا ئێڤۆرا، پۆرتوگال) بەراورد دکەت. ئەڤ ڤەکۆلین تەکەزێ دکەتە سەر چاواییا دروستکرنا هەڤسەنگییێ د پرۆگرامێن نوکە د ناڤبەرا میراتێ کەلتۆرى یێ بەرهەست و نەبەرهەستدا و چاواییا بەرچاڤکرنا میراتێ کەلتۆرێ جڤاکێن کێمینە و چاواییا گرێدانا وانەگۆتنێ ب پشکدارییا جڤاکی، پراکتیزەکرنا پاراستنێ و تەباییا جڤاکیڤە.
چالاکییا ڤەکۆلینێ چار لایەنێن تەمامکەر ب خوەڤە دگریت: پێداچوونەکا ڕێکخستی یا ژێدەران؛ ڕاپرسییەکا ل سەر ئاستێ دەزگەهێن خواندنا بلند یێن ھەڤپشک؛ شڕۆڤەکرنا ھویر یا پەرتووکێن کۆرسان و پرۆگرامێن خواندنێ ؛ ل گەل ئەنجامدانا شەش دانوستاندنێن کۆمێن گۆتوبێژێ (Focus-group) ل گەل ستافێ وانەگۆتنێ.
ئەنجام د وۆرکشۆپەکا ئەلیکترۆنییا پەسەنکریدا ل ١٧ێ حوزەیرانێ و ٣ێ تەمموزا ٢٠٢٥ێ هاتنە ئێکخستن، ب مەرەما هویربینیکرنا بەراهییان بۆ قۆناغا بهێت، هەروەسا بۆ بەلاڤکرن و گۆتۆبێژکرنا ئەنجامێن سەرەکی ب مەرەما پەسەندکرنا ڕاپۆرتێ.
ئەو چەندا ڕاپۆرتێ دیتى:
ل سەرانسەرێ هەڤپشکێن هەرێما کوردستانا عیراقێ (زانکۆیا دهۆک، زانکۆیا سلێمانیێ، زانکۆیا زاخۆ و زانکۆیا سۆران)، پرۆگرامێن خواندنێ هێشتا ب شێوەیەکێ مەزن ل سەر میراتێ بەرهەست(مادى)( شوینوار، مۆنۆمێنت و پارچێن کەڤنار) دڕاوەستن. . د هەمان دەمدا، میراتێ کەلتۆرى یێ نەبەرهەست و کەلتۆرێ کێماینەیان گرنگییەکا سیستماتیکییا کێم پێ هاتییە دان — و گەلەک جاران وەک بابەتێن جودا دهێنە باسکرن نەکو وەک ناڤەرۆکەکا جێگیر د ناڤ بابەتاندا. ئەڤ چەندە دبیتە ئەگەرێ سنۆردارکرنا ئاستێ پێزانینێن قوتابیاین و لاوازکرنا پەیوەندییان د ناڤبەرا خواندنا د ناڤ پۆلا فێربوونێ و جڤاکى و پاراستنا پراکتیکىدا.
ل دەڤ هەڤپشکێن یەمەنی (زانکۆیا عەدەن، زانکۆیا تەعز)، میرات پڕانییا جاران د چارچۆڤێ ناسنامەیا نیشتیمانی و پشکدارییا ئەوێ د گەشتوگوزار و پێشئێخستنا ئابۆریدا دهێتە دیارکرن. هەرچەندە ئەڤە گرنگییا ئەوێ یا گشتی بەرچاڤدکەت، بەلێ هێشتا ڤالاهیەک د ناڤبەرا تیۆری و پراکتیکێ دا هەیە: ڕاهێنانا پراکتیکى، کارێ مەیدانی و فێربوونا ب ڕێکا پرۆژەیان کو د سنۆردارن، ئەڤ چەندە دەلیڤەیێن گرێدانا میراتی ب ژیارا خەلکی و پێشئێخستنا ناڤخۆییڤە کێم دکەت.
د هەردوو دەوروبەراندا، ڤەکۆلین تیشکێ د ئێخیتە سەر ئاستەنگێن پیکهاتەیی یێن ل پێشییا فێربوونا پراتیکی ( دەم، ژێدەر و لڤینێ)، ل گەل دوودلییا سازییان بۆ وەرگرتنا ڕێبازێن ڕەخنەیی و فرە دیتن ل دەڤەرێن کو ب شەری کاریگەربووین. ئەڤ چەندە جەختێ ل سەر پێدڤییا بەرفەرهکرنا ناڤەڕۆکا میراتێ کێمینەیان و میراتێ نەبەرهەست (intangible) دکەت، ل گەل دروستکرنا ڕێکێن فێربوونێ یێن کو ب شێوەیەکێ ڕاستەوخۆ ب جڤاکىڤە گرێداى بن.
بۆ چارەسەرکرنا ئەڤان ئاستەنگان، لیستەک ژ ڕاسپاردەیان هاتییە دیارکرن:
- تێکەلکرنا میراتێ کەلتۆرى یێ نەبەرهەست یێ گرۆپێن کێمینە ب ئاشکرایی د ناڤ مودیۆل و کەیسێن خواندنێدا.
- بهێزکرنا شیانێن بەلگەنامەکرن و پاراستنێ (ب خۆڤەگرتنا ئالاڤێن دیجیتال و کارێ مەیدانی).
- بجهکرنا میراتی د ناڤ سیاسەتێن گەشەپێدانا بەردەوام و گەشتییارییێدا.
- پێشڤەبرنا پراکتیکێن گشتگیر یێن ڕەگەزی (جێندەری).
- پێشینەدان ب نویکرنا پرۆگرامێن خواندنێ و ڕاهێنانێن ئارمانجکری و کەمپینێن هشیارکرنێ ل گەل جڤاکێن ناڤخۆیی.
ئەگەر تە بڤێت پتر پێزانینان وەرگری، ڕاپۆرتێ ل ڤێرێ داونلۆد بکە.English كوردي عربي
کورتییا بجهئینەر یا ڕاپۆرتێ ل ڤێرێ بەردەستە.
بۆ نویترین پێشهاتان، ل فەیسبۆک و لینکدئنێ Facebook and LinkedInدویڤچوونا مە بکەن.